11 sierpnia 2025 roku Rynek Główny w Krakowie stał się miejscem szczególnym – to właśnie tego dnia odbył się Dzień Słowacji, który tradycyjnie zainaugurował 49. edycję Międzynarodowych Targów Sztuki Ludowej. Oficjalne otwarcie miało miejsce o godz. 15:00 na scenie głównej, jednak już od południa na Rynku rozbrzmiewała muzyka, tańce i dźwięki słowackich instrumentów ludowych.
Swoją kulturę i tradycje zaprezentowały najpiękniejsze regiony Słowacji: Kraj Żyliński z monumentalnym Zamkiem Orawskim i unikalnymi rezerwatami architektury ludowej, Spiš i Słowacki Raj z Lewoczą i wieloetnicznym dziedzictwem, Bratysławski Kraj ze swoimi winnicami i miejskim klimatem stolicy, kreatywne i kontrastowe Koszyce oraz majestatyczne Tatry Wysokie – najbardziej rozpoznawalny region turystyczny naszych południowych sąsiadów.
Na scenie wystąpili m.in. zespoły Fidliari, Muzička i Spišanček, a także multiinstrumentalista Drahomír Daloš. Publiczność mogła również podziwiać niezwykle widowiskowe pokazy tradycyjnego tańca z szablami – flankirovki. Program artystyczny przez cały dzień przyciągał tłumy, a urok słowackiej muzyki i tańca idealnie współgrał z atmosferą otwarcia Targów.
Tegoroczny Dzień Słowacji był też okazją, by spotkać się z rzemieślnikami prezentującymi swoje tradycyjne wyroby oraz poznać wyjątkowych partnerów wydarzenia – Instytut Słowacki w Warszawie, Ambasadę Republiki Słowackiej i Slovakia Travel, dzięki którym to piękne święto kultury mogło się odbyć.
Szczególną atrakcją była obecność Małopolskiego Centrum Nauki Cogiteon, które przygotowało stoisko tematyczne poświęcone twórczości Andy’ego Warhola. Urodzony w Pittsburghu artysta, a właściwie Andrej Varchola, był synem słowackich emigrantów z Mikovej. Jego matka, Julia Warholová – artystka ludowa – tworzyła hafty, zdobione pisanki i papierowe wycinanki, a jej twórczość i wrażliwość wywarły ogromny wpływ na estetykę przyszłego mistrza pop-artu.
Stoisko Cogiteonu podzielone zostało na dwie strefy. W części wystawienniczej odwiedzający mogli zapoznać się z aktualną ekspozycją „Andy Warhol. Dialog z pop-artem”, prezentowaną w siedzibie Centrum, a także nabyć pamiątki i materiały związane z artystą. Z kolei w strefie warsztatowo-edukacyjnej odbywały się miniwarsztaty z techniki sitodruku – jednej z ulubionych metod stosowanych przez Warhola. Uczestnicy mogli samodzielnie stworzyć prace w stylistyce pop-artu, korzystając z przygotowanych szablonów i materiałów, a także dowiedzieć się więcej o pełnowymiarowych warsztatach prowadzonych w Pracowni Techniki Cogiteonu.
Dzień Słowacji był więc nie tylko uroczystym otwarciem 49. Międzynarodowych Targów Sztuki Ludowej, ale także barwną podróżą przez kulturę, tradycję i sztukę – od folkloru i muzyki po inspiracje pop-artem. Atmosfera tego dnia udowodniła, że Kraków w sierpniu staje się prawdziwym miejscem spotkań kultur, a historia i nowoczesność mogą iść ze sobą w parze, tworząc niezapomniane doświadczenie.
